Küresel petrol fiyatları, son günlerde %8'den fazla artışın ardından, 13 Mayıs Çarşamba günü, ABD-İsrail savaşını sona erdirme için diplomatik çabaların durması ve Hürmüz Boğazı'na uygulanan ABD deniz ablukası nedeniyle İran ihracatı üzerindeki artan baskı ışığında düşüş gösterdi.
Uluslararası piyasa verilerine göre, Brent ham petrolünün fiyatı varil başına yaklaşık 106 dolara, West Texas Intermediate ham petrolü ise yaklaşık 101 dolara düştü.
Enerji Bakanlığı, küresel talebin daralmasını bekliyor
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Çarşamba günü aylık raporunda küresel petrol talebinin 2026 yılında günde 420.000 varil (bpd) azalacağını ve 104 milyon variliye ulaşacağını, bu da savaş öncesi tahmininden 1,3 milyon varil daha az olduğunu öngördü; petrokimya ve havacılık sektörlerinin şu anda en çok etkilenen sektör olduğunu ve yılın ikinci çeyreğinde talep düşüşünün en büyük düşüşü yaşanacağını belirtti.
Ajans ayrıca, 2026 yılında küresel arzların günde ortalama 3,9 milyon varil azalacağını ve önümüzdeki Haziran ayından itibaren Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışlarının kademeli olarak yeniden başlaması göz önüne alındığında günde 102,2 milyon varil olarak istikrara kavuşacağını öngördü.
Nisan ayında küresel arzın günlük 1,8 milyon varil azaldığını ve Şubat'tan bu yana toplam kayıpların 12,8 milyon varile ulaştığını belirtti.
ABD verileri: Benzin 2022'den bu yana en yüksek seviyelere yükseldi
Reuters'in bildirdiğine göre, son günlerde İran'ın ana petrol ihracat merkezi olan Kharj Adası'ndan hiçbir okyanus tankeri geçmedi; bu, savaşın on yıldan fazla bir süredir başlamasından bu yana ilk uzun bir duraklamada.
Bu durum, Amerika Birleşik Devletleri'nin Nisan ortasından beri İran limanlarına sıkı bir deniz ablukası uyguladığı ve dünyanın en önemli enerji arterlerinden biri olan Hormuz'dan petrol, gaz ve yakıt akışını boğduğu bir dönemde geldi.
Son ABD verileri, çatışmanın enflasyonu yeniden alevlendirdiğini gösteriyor; benzin fiyatları ise 2022'den bu yana en yüksek seviyeye yükseldi ve bu da ara seçimler öncesinde ABD yönetimi üzerinde siyasi baskı oluşturdu.
Küresel Tedarik Zinciri Bozulması
Savaşın başından beri Hürmüz Boğazı'nın kapanması, özellikle Orta Doğu petrolüne büyük ölçüde bağımlı Asya ülkelerinde, örneğin Japonya'da, enerji tedarik zincirlerinde kaosa yol açtı; Japonya ise 2023'ten bu yana ilk kez Meksika petrolüne başvurdu.
Vietnam devlet petrol şirketi ayrıca Amerika Birleşik Devletleri'nden petrol yüklü dev bir tankerin deniz ablukasını aşmasına izin vermesini istedi ve bu sevkiyatın "Vietnam ekonomisi için hayati önemde" olduğunu vurguladı.
Savaş başlamadan bir gün önce, 28 Şubat'ta Brent ham petrolü varil başına 72 dolardan işlem görürken, WTI 66 dolar civarında, bugün Haziran teslimatı için Brent vadeli işlemleri 106 dolar, Batı Teksas ise 101 dolar civarında, bu da savaşın küresel enerji piyasalarında yarattığı aksaksızlığın boyutunu yansıtıyor.